afbeelding van Maartje
Maartje Auteur

Zo verminderen we het hitte-eiland effect

Onze steden vormen hitte-eilanden en dat is geen goed nieuws. Zo houden we het aangenaam.

In juni publiceerde het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) een nieuwe kaart van Nederland. Op deze kaart kun je zien waar het hitte-eiland effect zich voordoet in Nederland. Zoals verwacht kleuren alle grote steden donkerrood, hier is het urban heat island effect (UHI) te zien. Onze steden hebben behoefte aan verkoeling, zeker met de huidige klimaatverandering

Het urban heat island effect, of hitte-eiland effect, is het verschijnsel dat het in steden vaak vele graden warmer is dan in het omliggende gebied. Op jaarbasis is het in Nederland gemiddeld zo'n 3 graden warmer in een grote stad, maar op warme dagen kan dit zelfs oplopen tot 7 graden! Het hitte-eiland effect wordt veroorzaakt doordat:

  • gebouwen warmte vast houden, en hoe meer gebouwen er dicht op elkaar staan hoe meer warmte er wordt vastgehouden
  • donkere materialen zoals asfalt zonlicht absorberen en deze warmte vasthouden
  • menselijke activiteit zoals autoverkeer, fabrieksproductie en energiegebruik warmte genereren
  • er minder planten, bomen en ander groen is in de stad dat hitte kan absorberen
  • er in steden 10 tot 20% minder verdamping plaatsvindt omdat ze grotendeels uit verhard oppervlak bestaan, de hitte zit letterlijk vast

Waarom hitte-eilanden gevaarlijk zijn

Den Haag is een van de grootste hitte-eilanden in Nederland, dit wordt veroorzaakt omdat de stad veel bebouwing en relatief weinig groen heeft. Maar ook Utrecht, Amsterdam, Rotterdam en Eindhoven zijn echte hotspots.

Hitte eilanden NederlandDeze steden zijn echte hotspots

Dit maakt het leven in deze steden er niet gezonder op. Door de verandering van het klimaat wordt het in Nederland steeds warmer en krijgen we meer hittegolven. Als je in de stad woont heb je dankzij het hitte-eiland effect nog meer last van de negatieve effecten van de warmte zoals slechter slapen en meer luchtvervuiling. Daarbij leidt de hitte ook tot meer sterfgevallen bij mensen met een kwetsbare gezondheid zoals ouderen of chronisch zieken.

Hitte-stress verminderen

Omdat de meeste mensen toch nog steeds graag in de stad willen wonen is het dus van belang dat we onze steden helpen afkoelen. Daar zijn al meedere mogelijkheden voor waarvan jij er een groot aantal gewoon thuis al kunt doorvoeren. Want zelfs op je eigen vierkante meter kun je voor afkoeling zorgen.

Heb je een plat dak? Maak er dan een groen dak van, dit wordt enthousiast aangemoedigd door gemeenten en er is vaak subsidie aanwezig. Moet je er toch nog even voor sparen of is jouw dak echt niet geschikt? Zorg er dan voor dat je dak zo licht mogelijk gekleurd is. Een zwart dak houdt de warmte ook lekker vast namelijk.

groen dak van de dakdoktersEen groen dak in Amsterdam. Foto: De Dakdokters

Maak de ruimte om je huis zo groen mogelijk. Haal de bestrating uit je tuin en zet hier planten voor terug. Operatie Steenbreek helpt je hierbij en ook dit wordt al door veel gemeentes ondersteunt. Zo kun je in Den Haag je tuintegels inleveren voor gratis planten. Ook de aanleg van een kleine (of grote!) geveltuin wordt al door veel gemeentes gestimuleerd. In Amsterdam-West wordt hij zelfs gratis voor je aangelegd! Super easy dus.

En don't stop there, in je straat staan vast een paar bomen waar je wat planten omheen kunt zetten. Ziet er beter uit dan zo'n saaie boomspiegel en kan de oplossing zijn als je zelf geen tuin hebt. Sluit je aan bij de Guerilla Gardeners en leg radicaal groen aan.

Steden future-proof maken

Je kunt zelf dus al best wel wat doen om je eigen stad of buurt wat minder heet te maken. Maar we zullen in Nederland onze steden ook anders in moeten richten, met meer ruimte voor groen. Zo winnen de verticale bossen al aan populariteit en komen er ook steeds meer Tiny Forests in Nederland. Stedenbouwkundigen zullen meer parken, sportvelden en ander groen moeten aanleggen om onze steden leefbaar te houden.

Verder is er in Los Angeles al een succesvolle test gedaan met het lichtgrijs verven van het asfalt. Dit scheelde maar liefst 5 graden! Ook in Abu Dhabi wordt er nu een getest met lichter asfalt. Dit zou in Nederland wellicht ook wat kunnen helpen.

WonderwoodsHet verticale WonderWoods gebouw dat in Utrecht komt

 

 

afbeelding van Maartje
Maartje Auteur

Mijn hart gaat sneller kloppen van duurzame ondernemers, groene uitvinders en sociale doeners. Heb jij een goed idee of mooi initiatief? Meld je dan aan op Voor de Wereld van Morgen en deel het met ons!

INSPIRATIE

Meer blogs in Klimaatbescherming

Alle 1.591 blogs