afbeelding van Merel
Merel Auteur

Natuur is waardeloos zonder de mens (?)

Is de natuur waardeloos zonder de mens?
Is de natuur waardeloos zonder de mens?

"Het uitsterven van soorten is niet erg," stelt volkfilosoof Bas Haring. Een zaal vol natuurliefhebbers was zijn publiek. Ik was er ook bij: de kwartaalbijeenkomst van NatuurZijn, een netwerkorganisatie die mens en natuur dichter bij elkaar brengt. Deze keer nodigden ze dwarse denker Bas Haring uit om zijn visie over natuur te delen. En hierover flink te discussiëren.

Verscholen tussen de bomen van de Utrechtse Heuvelrug ligt een prachtig huis, de perfecte locatie voor natuurliefhebbers. En natuurliefhebbers waren er in groten getale tijdens de kwartaalbijeenkomst. Na een interessante documentaire en een heerlijke rucola stamppot weet ik het zeker, het is geweldig om in een omgeving te zijn waar iedereen net als ik natuur heel veel waarde toekent. Maar nog prikkelender bleek, dat er ook iemand was die duidelijk anders dacht.

Het uitsterven van soorten is niet erg, stelt volksfilosoof Bas Haring, voor een zaal vol natuurliefhebbers.

Is natuur waardevol?

Ja! Daar was iedereen het tijdens de bijeenkomst wel mee eens. Is natuur waardevol zonder de mens? Ja! Zou aan het begin van de avond het grootste deel van de zaal roepen. Ik was er daar één van. Maar Bas Haring heeft me serieus aan het twijfelen gebracht. "Er is geen waarde zonder de mens," sprak Haring. Ik geloofde vóór deze avond in intrinsieke waarde, de waarde dat iets van zichzelf heeft. Een boom is waardevol, ook al geniet er geen mens van. Maar die houding is problematisch, legde Haring uit en ik ben het met hem eens geworden. Hoe je het ook wendt of keert, uiteindelijk ben ik, Merel de mens, degene die schrijft: "bomen hebben waarde van zichzelf." Haring ziet intrinsieke waarde als een excuus van natuurliefhebbers om discussies uit de weg te gaan.

Als ik hier vanavond zat met een groep saxofoonliefhebbers dan zouden zij zeggen: Ik hou van mijn saxofoon. Maar, omdat ik hier vanavond met natuurliefhebbers zit gaat het om de intrinsieke waarde van de natuur. Waarom zeggen jullie niet gewoon, ik hou van de natuur?

Ansichtkaart

Al geloof je niet in de intrinsieke waarde van de natuur, natuur is nog steeds hartstikke waardevol. Je moet er alleen wat harder over nadenken om de waarde te herkennen. Rietbedden zuiveren ons water. Bomen vangen fijnstof zodat het niet in onze longen terechtkomt. CO2 zetten planten om in zuurstof. Daarnaast: bossen ontspannen, neem een klasje met uitgebrande managers mee de natuur in en na een paar uur stralen ze pure rust uit. Dit hoeft niet allemaal puur natuur te zijn volgens Bas Haring: "Natuur op een ansichtkaart werkt ook ontspannend..."

Het lijden van een dier

Bas Haring trekt de lijn bij lijden. Hij vindt de pijnlijke dood van een dier verschrikkelijk. Maar, een hele soort die verdwijnt, daar heeft hij dan weer minder moeite mee. "Een paard kan lijden, maar de catagorie paard niet." Hier werd het iets te abstract voor de meeste toehoorders, de catagorie paard is toch gewoon een hoop individuele paarden bij elkaar? Hier onderscheidt de echte filosoof zich van de toehoorder die met beide benen op de grond staat.

Een paard kan lijden, maar de categorie paard niet...

Met tollende hersenen trein ik weer naar huis. Een aanrader, een avondje Bas Haring, met dank aan netwerkorganisatie NatuurZijn! 

afbeelding van Merel
Merel Auteur

Ik ben een rasechte idealist onderwezen om via communicatie aan een duurzame wereld te werken. Naast dat ik blog voor Voor de Wereld van Morgen werk ik als zelfstandig ondernemer Communicatie voor Duurzaamheid. Ik ben aangesloten bij duurzaamheidscollectief Except Integrated Sustainability en samen werken we aan het fundament voor een duurzame samenleving. Wil je nog meer van me weten? Bezoek dan mijn blog, zoek me op op LinkedIn of volg me op twitter!

INSPIRATIE

Meer blogs in Natuur en milieu

Alle 1.552 blogs