Natuur
Klimaat
Biodiversiteit

Earth Overshoot Day 2021: de aarde is op  

Op donderdag 29 juli 2021 hebben we alle natuurlijke grondstoffen die de aarde in één jaar kan produceren opgebruikt.
29-07-2021 - door Maartje
Planet B

In minder dan 8 maanden hebben we ons leefbudget opgemaakt, vanaf nu staan we in het rood. En de prijs die we daarvoor moeten betalen wordt steeds duidelijker voelbaar. 

Wat is Earth Overshoot Day?

Earth Overshoot Day is de datum waarop de mensheid alle natuurlijke grondstoffen heeft gebruikt die de aarde in één jaar kan produceren. Denk bijvoorbeeld aan drinkwater, frisse lucht, voedsel en energie. De datum van Earth Overshoot Day wordt berekend door de internationale organisatie Global Footprint Network. Zij vragen al jaren aandacht voor het feit dat de mensheid op té grote voet leeft.

In Nederland merken we hier nog niet zo veel van, hoewel met de recente overstromingen de negatieve effecten van klimaatverandering nu ook in ons land voelbaar worden. Maar miljoenen mensen hebben al veel langer last van de roofbouw die we op onze aarde plegen. Zo hebben 811 miljoen mensen wereldwijd te weinig eten, zij hebben honger. Om je een idee te geven: dat is 2x zoveel als er mensen in Europa wonen! En er wordt verwacht dat er ook steeds meer klimaatvluchtelingen komen. Mensen die huis en haard achter moeten laten omdat ze niet meer in hun eigen omgeving kunnen overleven. 

Mensheid heeft 1,7 aardes nodig

In 2021 valt Earth Overshoot Day op 29 juli. Dat is ruim drie weken eerder dan in 2020 toen deze dag op 22 augustus viel, en zelfs 2 maanden eerder dan in 2000 toen we op 1 oktober alles hadden opgebruikt. In 2020 verminderde de wereldwijde lockdowns ons gebruik van grondstoffen maar het bleef helaas bij een eenmalige verbetering. Nu de coronamaatregelen zijn versoepeld verbruiken we weer net zoveel van onze planeet als in 2019. 

Elk jaar dat we méér gebruiken dan onze ecosystemen kunnen leveren, neemt het regeneratievermogen van de aarde af. Het afgelopen jaar hebben we vooral veel meer CO2 uitgestoten en heeft de afname van de wereldwijde bosgebieden een negatief effect. Opvallend is met name het grote verlies van bossen in de Amazone. Alleen al in Brazilië werd er 1.1 miljoen hectare bos gekapt!  

Ben je benieuwd hoeveel aardes je nodig hebt met jouw levensstijl? Bereken je eigen Overshoot Day.

Nederlanders verbruiken 3 aardes dit jaar

Als iedereen zou leven als een Nederlander was de aarde al op 27 april opgebruikt. Dat is dus nog véél eerder dan de wereldwijde Earth Overshoot Day. Uit de laatste meting blijkt dat Nederland 3,14 aardes per jaar verbruikt. Dit komt vooral door onze enorme uitstoot van CO2. Grote industrie als Tata Steel en de Shell raffinaderij in Pernis zijn de grootste uitstoters van dit broeikasgas in Nederland. En ook onze kolen- en gascentrales doen een duit in het zakje. 

“Hoewel er in Nederland goede inspanningen worden geleverd, zoals het verhogen van de energie-efficiëntie van huizen, of het geven van de voorkeur aan de fiets als dominante vervoerswijze, is het land over het geheel genomen nog ver verwijderd van een planeetvriendelijke samenleving.” aldus Mathis Wackernagel, voorzitter van Global Footprint Network

En ook de nieuwe Europese klimaatplannen van Frans Timmermand, Fit for 55, lijken niet afdoende. "Als de wil er écht is om ontwrichtende klimaatverandering te voorkomen moet er nog een schepje bovenop. Om het Parijsakkoord te realiseren moet de doelstelling ambitieuzer. We moeten inzetten op anderhalve graad temperatuurstijging, want zelfs een stijging van twee graden heeft desastreuze gevolgen voor onze samenleving." aldus Emmelien Venselaar, duurzaamheidsexpert van ASN Bank.  

De datum verschuiven

We moeten zuiniger omgaan met onze grondstoffen, zoveel is duidelijk. Maar hoe kunnen jij & ik ervoor zorgen dat Earth Overshoot Day volgend jaar véél later valt? Wat maakt de meeste impact?

Meer plantaardig eten
Als we wereldwijd 50% minder vlees zouden eten en dit vervangen voor een plantaardige maaltijd, dan kunnen we Earth Overshoot Day 17 dagen later laten plaatsvinden. Is te doen toch? Kies wat vaker voor een lekkere vegaburger, wij hebben ze al voor je getest.  En heb je geen inspiratie voor een smakelijke vegetarische maaltijd,  check dan onze favoriete kookboeken

Minder autokilometers
Als we 50% minder autokilometers maken en meer gebruik maken van het OV, de fiets of ons gewoon te voet verplaatsen kunnen we 13 dagen langer doen met onze aarde. Ga jij nu vooral met de auto naar je werk? Weet dan dat je vanaf 2020 ook een e-bike van de zaak kunt leasen. En spring je automatisch de auto in als je op vakantie wil, overweeg dan eens om volgende keer een indrukwekkende Europese treinreis te maken of ga helemaal CO2 neutraal en kies voor een van deze gave fietsvakantieroutes

 Ultieme vrijheid én volledig CO2 neutraal: op vakantie met de fiets. 

Minder voedsel verspillen
Het is natuurlijk extreem zonde om voedsel te verspillen als we er zoveel van onze schaarse grondstoffen voor hebben verbruikt. Als we met zijn allen 50% minder voedsel verspillen, kan Earth Overshoot Day 13 dagen worden verplaatst. En dit is een van de leukste en makkelijkste oplossingen om zelf mee aan de slag te gaan. Maak bijvoorbeeld gebruik van de handige Too Good To Go app waarbij je (overtollig) eten tegen een gereduceerde prijs kunt kopen. Ga lekker uit eten bij Instock, dat alleen met restpartijen kookt en vraag in restaurants om een doggybag. In Amerika al heel normaal en hier ook steeds meer gemeengoed. Gewoon om vragen dus, je doet het voor de planeet. 

Meer bomen planten
Als we zo snel mogelijk 350 miljoen hectare bos aanplanten kunnen we 8 dagen langer doen met onze planeet! In Nederland is de organisatie Meer Bomen Nu al bezig met het aanplanten van 1 miljoen nieuwe bomen. Steeds meer gemeenten delen ook gratis bomen uit aan bewoners om in hun tuin te zetten. Jouw gemeente (nog) niet? Kijk dan eens of er een bomenasiel bij jou in de buurt is en zorg voor meer groen in en om je huis. 

In onze nieuwsbrief delen we elke week tips, hacks en duurzame alternatieven waarmee we zuiniger omgaan met onze aarde. Meld je hier aan voor meer manieren om Earth Overshoot Day te verplaatsen! 

Profile picture for user Maartje Maas
Maartje
Auteur
Mijn hart gaat sneller kloppen van duurzame ondernemers, groene uitvinders en sociale doeners. Heb jij een duurzame startup of baanbrekend groen idee? Meld je dan aan op Voor de Wereld van Morgen en deel het met ons!