Voor de Wereld van Morgen

Een berichtje van Dyon de Greef, de docent die het project uitvoert in Bolivia:

Ondanks dat ik ondertussen al ruim 9 maanden in Bolivia ben was het toch wel spannend om het Project eindelijk te gaan uitvoeren. De eerste module van het Project ?somos Pilcomayeños?, wat zoiets betekend als ?wij zijn de bewoners van de Pilcomayo?, is sinds deze week afgesloten. Tijd dus om een kleine evaluatie te schrijven. Het was namelijk een proces van vallen, opstaan en weer doorgaan. Het Project en de opgestelde doelen zijn heel idealistisch: We willen voor beter onderwijs zorgen in Bolivia. Ons Project draagt daar zeker aan bij, maar ik ben er in de afgelopen weken achter gekomen dat er veel meer dingen niet kloppen of anders zullen moeten voordat het onderwijs in Bolivia vergeleken kan worden met ?westerse maatstaven?.

Vallen
Plannen
Een van de belangrijkste dingen is plannen. Ik wist dat er veel feestdagen waren in Bolivia en heb daarom veel vergaderd met de directrice en de leraren om data voor mijn lessen te kiezen die zeker waren. Ik wilde niet dat van die lessen die ik zou geven er al uit zouden vallen door een slechte planning. Helaas... Het is niet zo dat ze hier slecht plannen, er wordt gewoon niet gepland. Hier een aantal voorbeelden
? Op een maandagochtend om 9.00 uur werden alle scholen in Villamontes door de gemeente gebeld met de mededeling dat de leerlingen naar huis gestuurd mochten worden. Er was namelijk een heilige mis voor de maagd van de remedie. Deze mis is er elk jaar opnieuw en toch wordt pas op de ochtend zelf nagedacht dat ze misschien de scholen een vrije dag moeten geven.
? Ik heb de beamer gereserveerd voor een van mijn lessen, blijkt deze in een afgesloten lokaal te staan en de leraar met de sleutel is vandaag niet op school. Dan toch maar improviseren zonder beamer.
? Op een donderdagmiddag wordt besloten dat alle leerlingen op het plein een dans moeten gaan oefenen. Er worden grote boxen neergezet en luide muziek knalt door de school. Helaas was er één klas die les moest volgen. Ik had namelijk een proefwerk gepland en mijn leerlingen werden dus bijna gestraft, ze moesten het proefwerk maken maar konden zich vrijwel niet concentreren door de muziek en wilde ook graag meedansen. Een vijftal leerlingen konden het proefwerk niet maken, zij konden niet gemist worden bij de dansers. Kan ik nog zo?n goede planning hebben, soms zit het gewoon niet mee.

Onbeïnvloedbaar
Er zijn zoveel dingen die invloed hebben op de les die je geeft waar je zelf zo weinig invloed op kan uitoefenen. Stel je voor in een klaslokaal te zitten als het buiten 48 C is, halverwege je powerpointpresentatie de stroom uitvalt of als vrachtwagens en machines de straat voor school aan het asfalteren zijn. De kinderen die tijdens hun gymles aan het voetballen zijn op het plein tussen de lokalen zijn ook enthousiast en maken veel herrie, kun je ze dat verwijten? En wat dacht je van afwezigheid, niet alleen van de leraar, maar ook van leerlingen. Er zullen altijd regels zijn, maar consequenties vrijwel niet. Hoe kan ik een proefwerk beoordelen als een leerling 50% van mijn lessen afwezig is geweest. In Nederland probeer ik als leraar altijd aan te houden ongeveer een lesuur eerder op school te zijn dan mijn lessen beginnen. Zo heb ik de tijd om me rustig voor te bereiden en weet ik zeker dat ik niet te laat ben. Toen ik hier begon en een uur eerder op school aanwezig was werd ik raar aangekeken. Wat ik dan al op school deed? Het is hier helaas vaak eerder zo dat de leerlingen op de leraar moet wachten dan andersom.

Niveauverschil
Een laatste punt waar ik tegenaan ben gelopen is dat het niveauverschil tussen de leerlingen enorm is. Niet alleen het leeftijdsverschil heeft hierme te maken, er zitten leerlingen tussen de 13 en 17 in mijn klas, ook achtergrond van bijvoorbeeld de ouders. Dan heb je uiteraard nog de interesse van de leerling, om maar niet te spreken van bijvoorbeeld leerproblemen, autisme, faalangst, ADHD en analfabetisme.

Opstaan
Lichtpuntjes
Nu lijkt het alsof het allemaal negatief was, maar dat is helemaal niet zo. Alhoewel het soms lijkt alsof ik water naar de zee draag en er nooit verandering in zal komen, zijn er toch lichtpuntjes. Uit het examen en de enquete die ik onder de leerlingen heb gehouden blijkt dat ze het heel leuk vonden en er is toch het een en ander blijven hangen van de lessen. Op de vraag of ze zin hebben in de volgende module antwoord 100% dat ze zeker meer willen leren. Als ik leerlingen tegenkom in het dorp spreken ze me aan en zijn ze nieuwsgierig naar wat ze nog te wachten staat in de lessen. De leerlingen weten ondertussen dat ik altijd op tijd ben en zijn zelf daarom ook veel stipter, behalve dan voor de les van zaterdagochtend die om 7.00 uur begint. Maar moet toegeven dat dat voor mij ook geen pretje was.

En weer doorgaan
Alles bij elkaar heb ik een goed gevoel overgehouden aan de eerste module. Het is en blijft een pilot-project en van alle fouten kunnen we leren en ervoor zorgen dat ze in de toekomst niet meer of in ieder geval minder voorkomen. De volgende stap is de planning maken voor module 2. Ik heb al vernomen dat dat ik deze periode een lastige zal worden, maar ik ga mijn beste beentje voorzetten.